Cách lấy đờm trong họng trẻ sơ sinh an toàn cha mẹ cần biết

Vì sao trẻ sơ sinh thường có đờm trong họng?

Đờm trong họng trẻ sơ sinh từ đâu?

• Dịch tiết có thể xuất hiện khi trẻ mắc các bệnh đường hô hấp như cảm lạnh, viêm đường hô hấp trên hoặc một số bệnh lý hô hấp khác.
• Một phần dịch từ mũi cũng có thể chảy xuống phía sau họng. Khi đó, cha mẹ có thể nghe thấy tiếng khụt khịt hoặc tiếng dịch khi bé thở.
• Trẻ sơ sinh lại chưa biết xì mũi hay khạc đờm. Vì vậy, dịch tiết dễ tồn tại trong đường hô hấp lâu hơn so với người lớn.

Trẻ khò khè có phải do nhiều đờm không?

• Không phải lúc nào cũng vậy.
• Tiếng thở bất thường ở trẻ có thể xuất phát từ nhiều vị trí khác nhau. Tiếng nghẹt ở mũi đôi khi cũng khiến cha mẹ tưởng rằng bé đang có đờm sâu trong họng.
• Khò khè thực sự còn có thể liên quan đến tình trạng đường thở và cần được bác sĩ đánh giá nếu kéo dài hoặc đi kèm khó thở.
• Do đó, không nên nghe thấy tiếng khò khè rồi tự động hút đờm hoặc vỗ rung cho trẻ.

Cách lấy đờm trong họng trẻ sơ sinh tại nhà như thế nào?

Làm sạch dịch tiết ở mũi cho trẻ

• Đặt bé ở tư thế an toàn.
• Làm mềm dịch mũi theo hướng dẫn phù hợp.
• Loại bỏ phần dịch ở mũi bằng dụng cụ dành cho trẻ nếu cần.
• Lau sạch dịch bên ngoài bằng khăn mềm.

Có nên hút đờm sâu trong họng trẻ sơ sinh?

• Không nên tự hút đờm sâu tại nhà.
• Cha mẹ không nên đưa ống hút, tăm bông, ngón tay hoặc các dụng cụ khác sâu vào mũi họng để cố lấy dịch.
• Đường thở của trẻ sơ sinh rất nhỏ và niêm mạc còn nhạy cảm. Thao tác không đúng có thể gây đau, chảy máu hoặc làm trẻ khó chịu hơn.
• Nếu trẻ có nhiều dịch tiết sâu gây ảnh hưởng đến hô hấp hoặc khả năng bú, việc hút dịch cần được nhân viên y tế đánh giá và thực hiện khi có chỉ định.

Có nên dùng miệng hút đờm cho trẻ?

• Không nên.
• Miệng người lớn chứa nhiều vi khuẩn.
• Hút trực tiếp bằng miệng có thể làm tăng nguy cơ truyền vi sinh vật sang trẻ.
• Nếu cần loại bỏ dịch mũi, cha mẹ nên sử dụng dụng cụ phù hợp và vệ sinh dụng cụ đúng cách.

Vỗ rung có giúp lấy đờm trong họng trẻ sơ sinh không?

Có nên tự vỗ lưng long đờm cho trẻ sơ sinh?

• Không nên áp dụng thường quy cho mọi trẻ có tiếng đờm.
• Việc có cần vật lý trị liệu hô hấp hay không phụ thuộc vào nguyên nhân bệnh, vị trí dịch tiết và tình trạng hô hấp của trẻ.
• Đặc biệt, nếu trẻ đang bị viêm tiểu phế quản thông thường mà không có bệnh lý đi kèm đặc biệt, vỗ rung lồng ngực thường quy không phải là phương pháp được khuyến cáo.
• Nếu trẻ có tình trạng cần hỗ trợ làm sạch đường thở, kỹ thuật phù hợp nên được bác sĩ hoặc người có chuyên môn đánh giá trước.
• Cha mẹ muốn tìm hiểu kỹ hơn có thể đọc bài cách vỗ long đờm cho bé đúng cách để phân biệt giữa vỗ rung và hút dịch.

Vì sao không nên vỗ mạnh để “đánh bật” đờm?

• Vỗ càng mạnh không đồng nghĩa đờm sẽ ra càng nhanh.
• Lồng ngực trẻ sơ sinh còn nhỏ. Các thao tác mạnh hoặc sai vị trí có thể khiến bé đau và khó chịu.
• Nếu trẻ được chỉ định vật lý trị liệu hô hấp, lực, tư thế và vùng tác động phải phù hợp với tuổi và tình trạng cụ thể.
• Đây cũng là lý do cha mẹ không nên sao chép máy móc một kỹ thuật trên video rồi áp dụng cho trẻ sơ sinh.

Những cách lấy đờm cho trẻ sơ sinh cha mẹ nên tránh

Không móc họng để lấy đờm

• Ngón tay.
• Tăm bông.
• Que lấy đờm tự chế.
• Vật cứng hoặc vật nhọn.

Không lạm dụng hút mũi

• Hút mũi chỉ nên thực hiện khi dịch tiết thực sự ảnh hưởng đến việc thở hoặc bú và theo hướng dẫn phù hợp.
• Hút quá thường xuyên có thể làm niêm mạc bị kích thích.
• Đặc biệt, không nên cố đưa đầu hút sâu vào trong đường mũi với mục tiêu “hút cho sạch”.

Không tự dùng thuốc làm loãng đờm

• Không tự mua thuốc ho, thuốc long đờm hoặc thuốc điều trị hô hấp cho trẻ sơ sinh nếu chưa có chỉ định.
• Trẻ sơ sinh có cách sử dụng và chuyển hóa thuốc khác trẻ lớn. Một loại thuốc tưởng như thông thường vẫn có thể không phù hợp với bé.
• Nếu trẻ ho nhiều hoặc dịch tiết kéo dài, cần tìm nguyên nhân thay vì chỉ cố làm giảm đờm.

Khi nào trẻ sơ sinh có đờm cần được đưa đi khám?

Dấu hiệu hô hấp cần chú ý

• Thở nhanh hoặc khó thở.
• Co lõm lồng ngực.
• Cánh mũi phập phồng.
• Tím môi hoặc quanh miệng.
• Có cơn ngừng thở.
• Tiếng thở bất thường tăng dần.

Dấu hiệu toàn thân cần đưa trẻ đi khám

• Bú kém rõ rệt.
• Bỏ bú.
• Lừ đừ.
• Khó đánh thức.
• Nôn nhiều.
• Sốt hoặc thân nhiệt bất thường.
• Tiểu ít hơn bình thường.

Khi nào cần hỗ trợ lấy đờm cho bé tại nhà?

Cha mẹ có thể tự chăm sóc khi nào?

• Trẻ vẫn tỉnh táo.
• Bú tương đối bình thường.
• Không khó thở.
• Không tím tái.
• Dịch tiết chủ yếu ở đường hô hấp trên.
• Đã biết cách vệ sinh mũi an toàn.

Khi nào nên nhờ người có chuyên môn?

• Với trẻ sơ sinh, cha mẹ chưa có kinh nghiệm hoặc trẻ có nhiều dịch tiết, gia đình có thể cần người có chuyên môn đánh giá trước khi thực hiện các kỹ thuật hỗ trợ.
• Nếu trẻ phù hợp với vật lý trị liệu hô hấp, gia đình có thể tìm hiểu dịch vụ vỗ rung long đờm cho bé tại nhà. Tuy nhiên, dịch vụ hỗ trợ không thay thế việc khám, chẩn đoán và điều trị của bác sĩ.
• Khi trẻ khó thở, tím tái, ngừng thở, lừ đừ hoặc bú rất kém, ưu tiên là đưa trẻ đến cơ sở y tế.

Những câu hỏi thường gặp về cách lấy đờm trong họng trẻ sơ sinh

Trẻ sơ sinh có đờm nhưng không ho có sao không?

• Không thể kết luận chỉ dựa vào việc trẻ có ho hay không.
• Âm thanh mà cha mẹ nghe thấy đôi khi xuất phát từ dịch mũi hoặc vùng hầu họng. Nếu bé vẫn thở đều, bú tốt và không có biểu hiện bất thường, cha mẹ có thể tiếp tục theo dõi.
• Nếu tiếng thở kéo dài hoặc tăng lên, nên cho bé đi khám để xác định nguyên nhân.

Đờm có tự hết không?

• Điều này phụ thuộc vào nguyên nhân.
• Nếu dịch tiết liên quan đến một tình trạng hô hấp nhẹ, lượng dịch có thể giảm dần khi trẻ hồi phục. Tuy nhiên, nếu triệu chứng kéo dài, tăng lên hoặc đi kèm khó thở, cha mẹ không nên tiếp tục chờ đợi.

Có cần lấy hết đờm ra khỏi họng bé không?

• Không.
• Mục tiêu chăm sóc không phải là làm đường thở “sạch hoàn toàn”.
• Cơ thể trẻ vẫn luôn tạo ra một lượng dịch tiết sinh lý.
• Cha mẹ chỉ cần hỗ trợ khi dịch tiết gây cản trở việc thở hoặc bú và thực hiện đúng phương pháp được hướng dẫn.

Kết luận