Mẹ viêm gan có nên cho bú?

Mẹ viêm gan có nên cho bú không?

Mẹ viêm gan B vẫn có thể cho con bú

• Mẹ bị viêm gan B thường vẫn có thể cho bé bú. Điều kiện quan trọng là bé cần được tiêm phòng viêm gan B đúng lịch sau sinh.
• Vắc xin giúp giảm nguy cơ lây truyền từ mẹ sang con. Một số bé nguy cơ cao còn cần tiêm thêm huyết thanh kháng viêm gan B theo chỉ định.
• Mẹ nên trao đổi với bác sĩ sản khoa và nhi khoa. Việc phối hợp theo dõi sẽ giúp bé được bảo vệ tốt hơn.
• Không nên tự ý cai sữa chỉ vì mẹ bị viêm gan B. Quyết định này cần dựa trên tư vấn y tế.

Mẹ viêm gan C thường không cần ngừng bú

• Với viêm gan C, mẹ thường vẫn có thể cho con bú. CDC cho biết không có bằng chứng ghi nhận việc bú mẹ làm lây truyền HCV, và viêm gan C không phải là chống chỉ định cho bú.
• Viêm gan C chủ yếu lây qua đường máu. Vì vậy, việc chăm sóc đầu ti rất quan trọng.
• Nếu đầu ti mẹ nứt nẻ hoặc chảy máu, mẹ nên tạm ngừng bú bên đó. Có thể vắt bỏ sữa từ bên bị chảy máu cho đến khi lành.
• Mẹ vẫn nên hỏi bác sĩ nếu đang điều trị viêm gan C. Một số thuốc cần được cân nhắc kỹ trong thời gian cho con bú.

Không nên tự quyết định ngừng bú

• Nhiều mẹ lo sữa mẹ sẽ làm lây bệnh cho bé. Vì vậy, mẹ vội vàng ngừng bú hoặc cai sữa sớm.
• Điều này có thể khiến bé mất nguồn dinh dưỡng quan trọng. Mẹ cũng dễ bị căng sữa, tắc tia sữa hoặc giảm sữa nhanh.
• Nếu mẹ muốn ngừng bú, cần hỏi bác sĩ trước. Đặc biệt khi bé còn nhỏ hoặc đang bú mẹ hoàn toàn.
• Trong đa số trường hợp, mẹ cần một kế hoạch an toàn hơn là dừng bú đột ngột.

Mẹ viêm gan B cho con bú cần lưu ý gì?

Đảm bảo bé được tiêm phòng sau sinh

• Bé sinh ra từ mẹ nhiễm viêm gan B cần được tiêm phòng đúng theo hướng dẫn y tế. Vắc xin viêm gan B là biện pháp quan trọng để bảo vệ bé.
• LactMed cho biết trẻ sinh từ mẹ dương tính HBsAg được khuyến nghị tiêm vắc xin viêm gan B cùng globulin miễn dịch viêm gan B, và không có khác biệt về tỷ lệ nhiễm giữa trẻ bú mẹ và trẻ dùng sữa công thức nếu được dự phòng đúng lúc sinh.
• Mẹ nên hỏi bệnh viện về lịch tiêm của bé ngay sau sinh. Sau đó, cần theo dõi đủ các mũi nhắc lại.
• Không nên bỏ lỡ lịch tiêm. Dự phòng đầy đủ giúp giảm nguy cơ nhiễm viêm gan B mạn tính cho bé.

Theo dõi xét nghiệm và lịch tái khám của bé

• Sau sinh, bé có thể cần được theo dõi theo lịch riêng. Mẹ nên giữ lại giấy tờ xét nghiệm và thông tin tiêm chủng.
• Một số chương trình y tế khuyến nghị bé cần xét nghiệm kiểm tra sau khi hoàn tất lịch tiêm. Việc này giúp đánh giá bé đã được bảo vệ chưa.
• Mẹ nên đưa bé đi khám đúng hẹn. Không nên chỉ dựa vào việc bé bú tốt hay tăng cân tốt.
• Viêm gan B có thể không có triệu chứng rõ ràng lúc đầu. Vì vậy, theo dõi y tế vẫn rất quan trọng.

Chăm sóc đầu ti tránh nứt chảy máu

• Đầu ti nứt hoặc chảy máu làm tăng nguy cơ tiếp xúc với máu. Đây là điều mẹ cần đặc biệt lưu ý.
• Mẹ nên cho bé bú đúng khớp ngậm. Khớp ngậm sai thường khiến mẹ đau rát và nứt đầu ti.
• Sau bú, mẹ có thể để đầu ti khô tự nhiên trong vài phút. Áo ngực nên mềm, sạch và không quá chật.
• Nếu đầu ti chảy máu, mẹ nên hỏi bác sĩ hoặc chuyên gia sữa mẹ. Không nên cố cho bú khi tổn thương nặng.

Mẹ viêm gan C cho con bú cần chú ý gì?

Có thể cho bú nếu đầu ti lành

• Mẹ viêm gan C có thể cho bú nếu đầu ti không nứt và không chảy máu. Đây là điều kiện quan trọng.
• Nếu đầu ti đang lành, mẹ có thể tiếp tục cho bú bình thường. Bé vẫn nhận được lợi ích dinh dưỡng từ sữa mẹ.
• Nếu một bên đầu ti bị tổn thương, mẹ có thể cho bú bên còn lại. Bên tổn thương nên được xử lý cho đến khi lành hẳn.
• CDC khuyến nghị tạm ngừng cho bú nếu núm vú hoặc quầng vú bị nứt và chảy máu trong trường hợp mẹ mắc viêm gan B hoặc C.

Trao đổi với bác sĩ nếu đang dùng thuốc

• Một số mẹ viêm gan C có thể đang hoặc sắp điều trị bằng thuốc kháng virus. Không phải phác đồ nào cũng phù hợp khi cho con bú.
• Mẹ cần báo rõ với bác sĩ rằng mình đang nuôi con bằng sữa mẹ. Bác sĩ sẽ cân nhắc lợi ích và nguy cơ.
• Không nên tự dùng thuốc gan, thuốc nam hoặc thực phẩm chức năng. Một số sản phẩm có thể ảnh hưởng gan hoặc nguồn sữa.
• Mẹ cũng không nên tự ngừng thuốc điều trị. Việc này có thể khiến bệnh khó kiểm soát hơn.

Theo dõi sức khỏe gan định kỳ

• Sau sinh, mẹ vẫn cần theo dõi chức năng gan. Việc cho con bú không thay thế điều trị hoặc tái khám.
• Mẹ nên xét nghiệm theo lịch bác sĩ hẹn. Các chỉ số gan giúp đánh giá tình trạng bệnh chính xác hơn.
• Nếu mẹ mệt nhiều, vàng da, vàng mắt hoặc đau tức hạ sườn phải, cần đi khám. Đây có thể là dấu hiệu bệnh gan đang tiến triển.
• Mẹ cần ngủ nghỉ và ăn uống phù hợp. Gan cần được bảo vệ trong giai đoạn sau sinh.

Những trường hợp mẹ viêm gan cần thận trọng khi cho bú

Đầu ti nứt nẻ hoặc chảy máu

• Đây là tình huống cần xử lý sớm. Máu có thể làm tăng nguy cơ lây truyền virus qua tiếp xúc trực tiếp.
• Mẹ nên tạm ngưng cho bé bú ở bên bị chảy máu. Có thể vắt sữa bên đó để tránh căng tức, nhưng cần hỏi bác sĩ về việc sử dụng sữa.
• Mẹ cần điều chỉnh khớp ngậm của bé. Đây là nguyên nhân phổ biến gây đau và nứt đầu ti.
• Khi đầu ti đã lành, mẹ có thể hỏi bác sĩ để cho bé bú lại. Không nên để tổn thương kéo dài.

Mẹ có tải lượng virus cao hoặc bệnh gan nặng

• Nếu mẹ có tải lượng virus cao, bác sĩ có thể cần tư vấn riêng. Đặc biệt là trong giai đoạn mang thai và sau sinh.
• Mẹ bị bệnh gan nặng cũng cần được theo dõi sát. Sức khỏe của mẹ ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng chăm bé.
• Không nên tự áp dụng lời khuyên chung cho mọi trường hợp. Mỗi mẹ có tình trạng xét nghiệm khác nhau.
• Bác sĩ chuyên khoa gan mật và bác sĩ nhi có thể cùng tư vấn. Cách này giúp đảm bảo an toàn hơn.

Mẹ đang dùng thuốc chưa rõ an toàn khi cho bú

• Một số thuốc điều trị bệnh gan hoặc thuốc hỗ trợ gan có thể chưa đủ dữ liệu an toàn. Mẹ cần hỏi bác sĩ trước khi dùng.
• Không nên tự mua thuốc bổ gan theo quảng cáo. Sản phẩm không rõ nguồn gốc có thể gây hại cho gan.
• Nếu phải dùng thuốc không phù hợp, bác sĩ sẽ hướng dẫn cách tạm ngừng bú. Mẹ cũng cần hỏi cách duy trì sữa.
• Trong giai đoạn phải giảm bú, mẹ dễ căng sữa. Nếu có đau tức, nổi cục hoặc sữa ứ, mẹ có thể tham khảo dịch vụ thông tắc tia sữa để được hỗ trợ xử lý kịp thời.

Cách cho con bú an toàn khi mẹ bị viêm gan

Rửa tay trước khi cho bé bú

• Mẹ nên rửa tay bằng xà phòng trước khi cho bé bú. Đây là thói quen đơn giản nhưng rất cần thiết.
• Nếu mẹ có vết thương hở ở tay, cần che kín bằng băng sạch. Không để máu tiếp xúc với miệng hoặc da trầy của bé.
• Dụng cụ hút sữa cũng cần được vệ sinh đúng. Bình sữa, phễu hút và nắp đậy phải được rửa sạch sau mỗi lần dùng.
• Không nên dùng chung khăn lau vùng ngực với các vật dụng khác. Giữ vệ sinh giúp giảm nguy cơ nhiễm khuẩn.

Cho bé bú đúng khớp ngậm

• Khớp ngậm đúng giúp bé bú hiệu quả. Nó cũng giúp mẹ giảm đau, nứt và chảy máu đầu ti.
• Miệng bé cần ngậm sâu vào quầng vú. Môi bé mở rộng, cằm chạm ngực mẹ và má không bị hóp.
• Nếu mẹ đau nhói trong suốt cữ bú, có thể khớp ngậm chưa đúng. Mẹ nên ngắt bú nhẹ nhàng và cho bé ngậm lại.
• Không nên chịu đau kéo dài. Đầu ti tổn thương là vấn đề cần được xử lý sớm.

Vắt sữa đúng cách khi cần

• Nếu mẹ phải tạm ngừng bú một bên, vắt sữa có thể giúp tránh ứ sữa. Tuy nhiên, mẹ cần dùng dụng cụ sạch.
• Mẹ không nên vắt quá mạnh. Việc tác động sai cách có thể làm mô ngực đau hơn.
• Nếu sữa chảy kém, mẹ có thể chườm ấm nhẹ trước khi vắt. Sau đó massage nhẹ nhàng từ ngoài vào trong.
• Nếu có dấu hiệu đau tăng, sốt hoặc vùng ngực đỏ nóng, mẹ cần đi khám. Đây có thể là dấu hiệu viêm tuyến vú.

Chăm sóc mẹ viêm gan sau sinh

Ăn uống phù hợp để bảo vệ gan

• Mẹ nên ăn uống cân bằng và dễ tiêu. Bữa ăn cần có tinh bột, đạm, chất béo tốt, rau xanh và trái cây phù hợp.
• Không nên dùng rượu bia. Đây là yếu tố có thể làm tổn thương gan nặng hơn.
• Mẹ cũng nên hạn chế thức ăn quá nhiều dầu mỡ. Các món hấp, luộc, canh và cháo thường dễ chịu hơn.
• Nếu có bệnh gan mạn tính, mẹ nên hỏi bác sĩ về chế độ ăn. Không nên tự kiêng quá mức sau sinh.

Nghỉ ngơi và tránh quá sức

• Sau sinh, mẹ dễ thiếu ngủ và mệt mỏi. Với mẹ viêm gan, việc nghỉ ngơi càng quan trọng.
• Mẹ nên tranh thủ ngủ khi bé ngủ. Gia đình cần hỗ trợ mẹ thay tã, ru bé và chuẩn bị bữa ăn.
• Căng thẳng kéo dài có thể khiến mẹ suy kiệt. Nó cũng ảnh hưởng đến phản xạ xuống sữa.
• Nếu mẹ thấy quá áp lực, cần nhờ hỗ trợ sớm. Không nên tự gồng trong thời gian dài.

Nhờ hỗ trợ chăm sóc sau sinh khi cần

• Mẹ viêm gan sau sinh có thể cần hỗ trợ nhiều hơn trong việc chăm bé và duy trì sức khỏe. Đặc biệt là khi mẹ mệt, sinh mổ hoặc ít người phụ giúp.
• Gia đình có thể tham khảo dịch vụ chăm sóc mẹ và bé sau sinh để được hỗ trợ chăm mẹ, chăm bé, tắm bé, massage thư giãn và hướng dẫn nuôi con bằng sữa mẹ đúng cách.
• Khi mẹ được chăm sóc tốt, quá trình hồi phục sẽ thuận lợi hơn. Bé cũng được chăm sóc khoa học và an toàn hơn.
• Dịch vụ hỗ trợ đúng cách giúp mẹ giảm lo lắng. Đây là điều rất cần trong giai đoạn sau sinh.

Dấu hiệu mẹ và bé cần đi khám sớm

Mẹ vàng da, vàng mắt hoặc mệt bất thường

• Vàng da, vàng mắt có thể là dấu hiệu gan đang bị ảnh hưởng. Mẹ không nên chủ quan.
• Nếu mẹ mệt lả, chán ăn, buồn nôn hoặc đau hạ sườn phải, cần đi khám. Đây là các dấu hiệu cần đánh giá y tế.
• Mẹ nên mang theo kết quả xét nghiệm cũ nếu có. Điều này giúp bác sĩ theo dõi diễn tiến bệnh.
• Không nên tự uống thuốc bổ gan khi chưa khám. Dùng sai có thể khiến gan chịu thêm áp lực.

Bé bú kém hoặc tăng cân chậm

• Nếu bé bú kém, ngủ li bì hoặc tăng cân chậm, mẹ nên đưa bé đi khám. Cần kiểm tra xem bé có bú đủ không.
• Bé cũng cần được theo dõi lịch tiêm và xét nghiệm nếu mẹ bị viêm gan B. Không nên bỏ qua lịch hẹn.
• Mẹ nên ghi lại số cữ bú và số tã ướt trong ngày. Đây là dữ liệu hữu ích cho bác sĩ.
• Nếu bé sốt hoặc có biểu hiện bất thường, cần khám sớm. Trẻ sơ sinh cần được xử lý cẩn thận.

Đầu ti mẹ chảy máu hoặc ngực đau sốt

• Đầu ti chảy máu cần được xử lý để giảm nguy cơ tiếp xúc máu. Mẹ nên tạm ngừng bú bên tổn thương nếu cần.
• Nếu ngực đau, đỏ, nóng hoặc mẹ sốt, có thể là viêm tuyến vú. Mẹ cần đi khám để được điều trị đúng.
• Không nên massage mạnh vùng đau. Cách này có thể làm mô ngực tổn thương thêm.
• Điều trị sớm giúp mẹ nhanh hồi phục. Đồng thời, mẹ có thể duy trì việc cho bé bú an toàn hơn.

Kết luận